- आशिष पन्त
म जेन्जी पुस्ताको युवा हुँ। यो देशलाई मैले केवल इतिहासको किताबमा पढेको छैन, मैले यसलाई आन्दोलनको धुलो, सडकको रगत र निराशाको चुप्पीमा अनुभूत गरेको छु।
हामी त्यो पुस्ता हौं जसले पुरानो राजनीतिलाई प्रश्न ग¥यो, सत्ता केन्द्रलाई चुनौती दियो र मौन बस्न अस्वीकार ग¥यो। त्यसैले फागुनमा आउँदै गरेको निर्वाचनलाई म साधारण चुनाव मान्दिनँ। यो हाम्रो आन्दोलन, हाम्रो चेतना र हाम्रो बलिदानको राजनीतिक परीक्षण हो।
सेप्टेम्बर ८–९ को जेन्जी आन्दोलन कुनै आकस्मिक विस्फोट थिएन। त्यो दशकौँदेखि थुप्रिँदै आएको भ्रष्टाचार, दण्डहीनता, असक्षम शासन र राजनीतिक ढोंगविरुद्धको सामूहिक विद्रोह थियो। हामी सडकमा उत्रियौँ, किनकि संसदले सुन्न छोडेको थियो।
हामीले आवाज उठायौँ, किनकि सत्ता जनताबाट टाढा भइसकेको थियो। त्यो आन्दोलनले स्पष्ट सन्देश दिएको थियो, अब यो पुस्ता पुरानै खेल स्वीकार गर्दैन। तर, आन्दोलनपछि जे भयो, त्यसले हाम्रो भरोसामाथि गहिरो चोट पु¥यायो।
अनुहार फेरिए, सत्ता संरचना फेरिए, तर प्रणालीको चरित्र फेरिएन। भ्रष्टाचारका फाइलहरू अझै बन्द छन्, दोषीहरू अझै सुरक्षित छन्, र जवाफदेहिता अझै भाषणमै सीमित छ। यही यथार्थले आजको जेन्जी पुस्तालाई अझै राजनीतिक बनाएको छ ,निराश होइन, सचेत।
फागुनको निर्वाचन यही सन्दर्भमा आउँदैछ। यो केवल सरकार बनाउने प्रक्रिया होइन, यो जेन्जी आन्दोलन संस्थागत हुन्छ कि फेरि दबाइन्छ भन्ने निर्णयको घडी हो।
यदि यो निर्वाचनले पनि पुरानै शक्ति संरचनालाई वैधता दियो भने, आन्दोलनको आत्मा अपमानित हुनेछ। तर यदि मतपेटिकाबाट चेतनाको मत खस्यो भने, त्यो आन्दोलनको निरन्तरता हुनेछ।
हामी युवाले अब स्पष्ट बुझिसकेका छौं, लोकतन्त्र केवल मतदानको दिन सक्रिय हुने प्रणाली होइन। लोकतन्त्र निरन्तर निगरानी, प्रश्न र सहभागिताबाट जोगिन्छ। त्यसैले फागुनमा भोट हाल्दा हामीले उम्मेदवारको पार्टी होइन, उसको राजनीतिक चरित्र हेर्नुपर्छ।
उसले सत्ता प्रयोग कसरी गर्छ, जवाफदेहिता स्वीकार गर्छ कि गर्दैन, र जनताको आवाजलाई सुन्छ कि सुन्दैन, यिनै आधारमा निर्णय गर्नुपर्छ।
पुरानो राजनीतिले सधैं युवालाई भावनामा चलाउने प्रयास ग¥यो, राष्ट्रवादको नारा, डरको राजनीति, र विभाजनको भाषा प्रयोग गरेर। तर जेन्जी त्यो जालमा पर्ने पुस्ता होइन। हामी तथ्य, ट्र्याक र उत्तर खोज्ने पुस्ता हौं। हामी भाषण होइन, नीति हेर्छौं। वाचा होइन, कार्यान्वयन माग्छौं। यही कारण आजको जेन्जी राजनीति परिवर्तनको वास्तविक चुनौती बनेको छ।
म फेरि सडकमा रगत बगेको देख्न चाहन्न। म परिवर्तनलाई अश्रुग्यास र गोलीबाट होइन, मतपेटिकाबाट आउँदो देख्न चाहन्छु। तर त्यो तब मात्र सम्भव छ, जब हामी सचेत भएर मतदान गर्छौं। मतदान नगर्नु विद्रोह होइन, त्यो पुरानो राजनीतिलाई सहज बनाउनु हो।
यो निर्वाचन कुनै दलको जित हारको खेल होइन। यो जेन्जी पुस्ताको राजनीतिक परिपक्वताको परीक्षा हो। यदि हामीले सही निर्णय लिन सकेनौं भने, भोलि सत्ता फेरि उही हातमा जानेछ, र आन्दोलन फेरि सडकमा फर्किन बाध्य हुनेछ।
म जेन्जी हुँ।
म देश माया गर्छु, त्यसैले प्रश्न गर्छु।
म लोकतन्त्रमा विश्वास गर्छु, त्यसैले सचेत मतदान गर्छु।
फागुनको निर्वाचनमा मेरो मत कुनै अनुहारका लागि होइन—
प्रणाली बदल्ने दिशाका लागि हुनेछ।
फागुन आउँदैछ।
मताधिकार हाम्रो हातमा छ।
अब लोकतन्त्र जोगाउने कि फेरि धोका खाने,
निर्णय हामीले नै गर्ने हो।
र है। तिम्रो नै क्षमता विकास हुन्छ।
